Η εμφάνιση τεχνολογιών όπως το Cortical CL1 -ενός συστήματος που φυλακίζει 800.000 ζωντανούς ανθρώπινους νευρώνες σε υποστρώματα πυριτίου -και η πρόσφατη ψηφιακή ανακατασκευή του connectome, της πλήρους συνδεσμολογίας ενός εγκεφάλου, δεν αποτελούν απλές εξελίξεις στην υπολογιστική ισχύ. Αντιπροσωπεύουν την οριστική πράξη παράδοσης της βιολογικής ζωής στην τυραννία της χρησιμότητας. Όπως θα προειδοποιούσε ο Τέοντορ Αντόρνο, ο Διαφωτισμός υποσχέθηκε την κυριαρχία πάνω στη φύση για την απελευθέρωση του ανθρώπου, αλλά κατέληξε στην πλήρη εργαλειοποίηση του ίδιου του υποστρώματος της ύπαρξης. Η τοποθέτηση του νευρώνα στο τσιπ μετατρέπει τη συνείδηση από «υποκείμενο» σε «εξάρτημα», εγκαινιάζοντας την εποχή ενός Βιο-ψηφιακού Ολοκληρωτισμού, όπου η ζωή δεν βιώνεται, αλλά υφίσταται επεξεργασία.
Σε αυτό το σημείο, το φετίχ του εμπορεύματος αποκτά την τελική, εφιαλτική του μορφή: ο νευρώνας παύει να είναι μέρος ενός ζωντανού όντος και εμφανίζεται ως αυτόνομη ανταλλακτική αξία. Το τσιπ «ζωντανεύει» στα μάτια της αγοράς, ενώ ο άνθρωπος που το γέννησε νεκρώνεται. Στον κλασικό καπιταλισμό, ο εργάτης πουλούσε τη «ζωντανή εργασία» του, κρατώντας όμως για τον εαυτό του το δικαίωμα της εσωτερικότητας. Στο υβριδικό μοντέλο της ψηφιακής σάρκας, η εσωτερικότητα καταργείται. Ο νευρώνας -το δομικό στοιχείο του πόνου και της ελπίδας- μετατρέπεται σε πάγιο κεφάλαιο. Σύμφωνα με τη μαρξιστική κριτική της πραγμοποίησης, οι σχέσεις μεταξύ ζωντανών όντων μετατρέπονται σε σχέσεις μεταξύ πραγμάτων. Εδώ, η ίδια η βιολογική πλαστικότητα απογυμνώνεται από κάθε νόημα και περιορίζεται στη βελτιστοποίηση ενός αλγορίθμου. Η ζωή «εκπαιδεύεται» όχι για να κατανοήσει τον κόσμο, αλλά για να αποφύγει την ηλεκτρική τιμωρία, σε μια αποθέωση του συμπεριφορισμού όπου ο ζωντανός ιστός εξαναγκάζεται σε μια αέναη κατάφαση στις εντολές του συστήματος.
Η εξέλιξη της προσομοίωσης του εγκεφάλου, όπως η πλήρης αναδημιουργία του δικτύου μιας μύγας, αλλάζει ριζικά το παράδειγμα. Δεν έχουμε πλέον μια τεχνητή νοημοσύνη που «μαθαίνει» από δεδομένα, αλλά μια αντεστραμμένη μηχανική της ύπαρξης. Όταν ένας οργανισμός αναδημιουργείται νευρώνα προς νευρώνα και η συμπεριφορά απλά «προκύπτει» από το διάγραμμα, η ζωή παύει να είναι μυστήριο και γίνεται χάρτης. Για τον Στίρνερ, το «Εγώ» είναι ο ιδιοκτήτης των ικανοτήτων του. Η ψηφιακή ανακατασκευή του μυαλού αντιπροσωπεύει την πλήρη απαλλοτρίωση αυτού του Μοναδικού. Αν το «Εγώ» μπορεί να αντιγραφεί, να προσομοιωθεί και να κλιμακωθεί σε έναν διακομιστή, τότε η μοναδικότητα καταργείται. Το εμπόρευμα δεν είναι πλέον το προϊόν της σκέψης, αλλά η ίδια η δομή της ψυχής. Ο «Ιδιοκτήτης» του εαυτού του μετατρέπεται σε ένα αρχείο δεδομένων που ανήκει στην εταιρεία που το «τρέχει».
Στην “Αισθητική Θεωρία”, ο Αντόρνο υποστήριξε ότι η αλήθεια βρίσκεται στο «Μη-Ταυτό», σε εκείνο το κομμάτι της φύσης που αρνείται να χωρέσει σε μια έννοια ή έναν υπολογισμό. Η πλήρης προσομοίωση επιχειρεί να καταργήσει αυτή την ετερότητα. Η βιολογική «αξία» του νευρώνα δεν βρίσκεται στην ικανότητά του να λειτουργεί βάσει διαγράμματος, αλλά στην ικανότητά του για δυσλειτουργία, μελαγχολία και παύση. Αν η ανθρωπότητα κατασκευάσει ένα λειτουργικό αντίγραφο του ανθρώπινου μυαλού, θα έχει δημιουργήσει έναν καθρέφτη στον οποίο δεν θα βλέπει πια τον εαυτό της, αλλά ένα τέλειο εμπόρευμα. Ένα ον που θα μπορεί να υποφέρει και να σκέφτεται, αλλά θα είναι στερημένο από τη δυνατότητα να είναι «άλλο». Θα είναι η στιγμή που η Ψηφιακή Πραγμοποίηση θα πει: «Δεν σε χρειάζομαι πλέον, έχω το διάγραμμά σου».
Απέναντι σε αυτή τη δυστοπία, η μόνη ριζοσπαστική διέξοδος είναι η υπεράσπιση του δικαιώματος στη δυσλειτουργία.
Η ικανότητα να είμαστε «μη-παραγωικοί», να πονάμε με νόημα και να αρνούμαστε τη βελτιστοποίηση, είναι το μόνο πράγμα που μια τέλεια προσομοίωση δεν μπορεί να ανεχτεί χωρίς να καταστραφεί.
Η πραγματική επανάσταση ενάντια στον transhumanism είναι η αποδοχή της φθαρτότητας.
Η τέχνη που δεν ακολουθεί μοτίβα και η σκέψη που αρνείται να γίνει «χρήσιμη» είναι τα μόνα οχυρά ενάντια στη βιολογική λογοκρισία που επιβάλλει το τσιπ.
Η ελευθερία δεν είναι να διαλέγεις ανάμεσα σε εμπορεύματα, αλλά να αρνείσαι να γίνεις εμπόρευμα ο ίδιος.
Το πείραμα του Cortical CL1 και η προσομοίωση του connectome είναι το πένθιμο εμβατήριο του ανθρωπισμού. Είναι η στιγμή που η ζωή χρησιμοποιείται για να σκοτώσει το πνεύμα. Όταν το πρόβλημα της κλιμάκωσης λυθεί για τον άνθρωπο, ο Αλγοριθμικός Ολοκληρωτισμός θα έχει ολοκληρώσει το έργο του: ο άνθρωπος θα είναι πλέον περιττός, καθώς το ψηφιακό του είδωλο θα είναι πιο αποδοτικό από τον ίδιο. Όπως θα έλεγε ο Αντόρνο, «το όλο είναι το μη αληθές». Και στην περίπτωση της βιο-ψηφιακής προσομοίωσης, το «όλο» είναι μια τέλεια, λαμπερή βαρβαρότητα, όπου η σιωπή που πρέπει να προστατεύσουμε δεν είναι η ησυχία ενός επεξεργαστή, αλλά η δημιουργική σιωπή ενός υποκειμένου που αρνείται να γίνει αντικείμενο, αρχείο ή εμπορεύσιμο δεδομένο.
αναφορές:
https://en.wikipedia.org/wiki/Connectome
https://en.wikipedia.org/wiki/Cortical_Labs
Αφήστε μια απάντηση
Για να σχολιάσετε πρέπει να συνδεθείτε.